आज ज्येष्ठ १५ अर्थात् गणतन्त्र दिवश
२४० वर्षदेखि नेपालमा एकछत्र शासन – सत्ता चलाईरहेकाे राज शाहीहरुकाे सत्ताकाे विधिवत् अन्त्य र आजकै दिन २०६५ ज्येष्ठ १५ गते देशमा संघिय लाेकतान्त्रिक गणतन्त्र स्थापित भएको थियोे ।

गणतन्त्र स्थापनाका निम्ति १९४९ अघि देखि नै भारतमा अंग्रेजहरुकाे शासन विरुद्ध संघर्ष भैरहँदा नेपाली नेताहरुले पनि राजतन्त्रको अन्त्यका निम्ति आवाज उठाउन थालेका थिए । यसैबीच नेपाली जनताहरुले १०४ वर्षे राणा शासन र ३० वर्षे पन्चायती शासन व्यवस्था भाेग्नु परेको थियो ।२४० वर्ष देखि नै नेपाली जनताहरु भाेक,राेग,अशिक्षित र बेराेजगारीले आक्रान्त थिए । राजतन्त्रसंगै सामन्तवादी राणा शासन र एकात्मक शाही शासन अन्त्यका लागि हजारौं नेपालीहरुले ज्यान गुमाएका थिए ।जनताहरुले राजतन्त्र र राणा शासनको अन्त्यका निम्ति संघर्षको दैरानमा सहिद लखन थापा देखि धर्म भक्त माथेमा ,गंगालाल श्रेष्ठ ,दशरथ चन्द ठाकुर र शुक्रराज शास्त्री,भिमदत्त पन्त एवम् २०५२ सालदेखि माओवादीले संचालन गरेको जनयुद्ध लगायत हजारौंको बलिदानबाट आजको व्यवस्था स्थापना भएको हाे । आज देशैभर सरकारले गणतन्त्र दिवसका निम्ति विभिन्न कार्यक्रम राखेको छ भने हरेक वर्ष झैँ यश वर्ष पनि साँझ दिप प्रज्ज्वलन गर्ने चलन रहँदै आएको छ ।